Witaminy i minerały

Witaminy i składniki mineralne – jak wybrać preparat

Kategoria witamin i minerałów jest najszersza w całej suplementacji i najłatwiej się w niej pogubić. Poniżej pięć kryteriów, które pozwalają porównać dowolne dwa preparaty na podstawie samej etykiety – niezależnie od marki i ceny.

1. Zawartość w porcji dobowej i %RWS

Tabela składu odnosi się zawsze do zalecanej dziennej porcji, a nie do jednej tabletki – jeśli porcję stanowią dwie kapsułki, wartości dotyczą obu razem. Przy witaminach i składnikach mineralnych obok zawartości znajdziesz %RWS, czyli procent referencyjnej wartości spożycia dla przeciętnej osoby dorosłej. To najprostsze narzędzie porównawcze, jakie masz do dyspozycji.

Wartości powyżej 100% są dopuszczalne, ale nie są automatycznie „lepsze" – oznaczają wyłącznie większą zawartość względem wartości odniesienia. Rzeczywiste zapotrzebowanie zależy od wieku, płci, diety i stylu życia.

2. Forma chemiczna składnika

To informacja, którą znajdziesz w wykazie składników, nie w nazwie produktu. Magnez występuje między innymi jako cytrynian, mleczan czy tlenek; witamina D najczęściej jako cholekalcyferol (D3); witamina B12 jako cyjanokobalamina lub metylokobalamina; żelazo jako fumaran, glukonian albo diglicynian. Formy różnią się właściwościami fizykochemicznymi, dlatego porównując preparaty warto zejść na ten poziom szczegółowości.

3. Preparat jednoskładnikowy czy kompleks

Preparat jednoskładnikowy pozwala precyzyjnie uzupełnić jeden konkretny składnik i łatwiej kontrolować jego łączne spożycie. Kompleks dostarcza kilka składników naraz, zwykle w niższych ilościach każdego z nich – bywa wygodniejszy, ale trudniej wtedy dobrać zawartość pojedynczego składnika do własnych potrzeb. Żadne z tych rozwiązań nie jest z zasady lepsze.

4. Forma podania

Tabletki, kapsułki, saszetki z proszkiem, tabletki musujące, płyn w ampułkach – różnica jest praktyczna, nie kosmetyczna. Decyduje o tym, czy weźmiesz preparat ze sobą do pracy, czy zostawisz w kuchni, a przy suplementacji długoterminowej regularność ma większe znaczenie niż cokolwiek innego.

5. Dla kogo produkt jest przeznaczony

Sekcja ostrzeżeń na opakowaniu mówi, czy preparat jest przeznaczony wyłącznie dla osób dorosłych, od jakiego wieku można go stosować i jakie grupy powinny zachować ostrożność. Warto ją przeczytać przed zakupem, a nie po. Więcej o czytaniu oznakowania zebraliśmy w przewodniku: jak czytać etykietę suplementu diety.

Który składnik za co odpowiada

Poniżej zestawienie oparte wyłącznie na oświadczeniach zdrowotnych wpisanych do unijnego rejestru – czyli na tym, co wolno o danym składniku powiedzieć i co zostało ocenione przez Europejski Urząd do spraw Bezpieczeństwa Żywności.

Rozpuszczalne w wodzie i w tłuszczach – co z tego wynika w praktyce

Witaminy dzieli się na dwie grupy i ten podział ma konkretne przełożenie na sposób przyjmowania.

• Rozpuszczalne w tłuszczach – witaminy A, D, E i K. Organizm potrafi je magazynować, a ich przyswajanie wspiera obecność tłuszczu w posiłku. Stąd częste zalecenie, by przyjmować je w trakcie jedzenia lub po nim.
• Rozpuszczalne w wodzie – witaminy z grupy B oraz witamina C. Nie są magazynowane w takim stopniu, dlatego liczy się regularność dostarczania.

Zawsze jednak decyduje treść oznakowania konkretnego produktu – to tam producent podaje, w jakiej porze i w jaki sposób należy przyjmować preparat.

Łączenie kilku preparatów

Podstawowa zasada brzmi: składniki z różnych produktów sumują się. Jeżeli stosujesz kompleks witaminowy i dokładasz do niego preparat jednoskładnikowy, porównaj obie tabele składu i sprawdź, które pozycje się powtarzają – przy witaminach i składnikach mineralnych wystarczy zsumować %RWS.

Niezależnie od wyniku obowiązuje zasada z etykiety: nie należy przekraczać zalecanej dziennej porcji żadnego z produktów. Jeżeli przyjmujesz leki na stałe, jesteś w ciąży lub karmisz piersią, decyzję o suplementacji warto skonsultować z lekarzem lub farmaceutą.

Suplement uzupełnia dietę, nie zastępuje jej

Witaminy i składniki mineralne dostarcza przede wszystkim codzienne pożywienie: warzywa, owoce, produkty pełnoziarniste, nabiał, ryby, mięso, orzechy i nasiona roślin strączkowych. Suplement diety jest środkiem spożywczym uzupełniającym normalną dietę i nie może być stosowany jako jej substytut. Nie ma też właściwości leczniczych – jeżeli obserwujesz u siebie niepokojące objawy, skonsultuj się z lekarzem, zamiast dobierać suplementy samodzielnie.

Suplement diety jest środkiem spożywczym, którego celem jest uzupełnienie normalnej diety. Nie może być stosowany jako substytut (zamiennik) zróżnicowanej diety i nie ma właściwości leczniczych. Zrównoważony sposób żywienia i zdrowy tryb życia są podstawą prawidłowego funkcjonowania organizmu. Nie należy przekraczać zalecanej porcji do spożycia w ciągu dnia. Przechowywać w sposób niedostępny dla małych dzieci.